Wyobraź sobie, że prowadzisz biuro rachunkowe i właśnie przeglądasz najnowsze przepisy dotyczące JPK_PD. Czytasz, że od 2026 roku obowiązek przesyłania tych plików dotyczy podatników “obowiązanych do przesyłania ewidencji VAT co miesiąc”. Zaraz, zaraz… przecież Twoi klienci rozliczający VAT kwartalnie też wysyłają ewidencję co miesiąc, tylko deklarację składają raz na kwartał. Czy to oznacza, że oni też muszą zacząć od 2026 roku?

To pytanie zadaje sobie wielu księgowych w Polsce. I słusznie – przepisy rzeczywiście mogą wprowadzać w błąd. Zapraszam do wpisu na bloga, w którym Ania Małecka, doradca podatkowy i wieloletni praktyk rachunkowości rozwiewa wątpliwości w tym temacie.

Skąd taki dylemat?

Historia zaczyna się od ustawy z października 2021 roku, która wprowadziła harmonogram wdrażania JPK dla podatków dochodowych. Ustawa mówi, że od 2026 roku obowiązek dotyczy podatników “obowiązanych do przesyłania ewidencji, o której mowa w art. 109 ust. 3 ustawy o VAT, zgodnie z art. 109 ust. 3b tej ustawy”.

Problem w tym, że wspomniany artykuł 109 ust. 3b faktycznie zobowiązuje do comiesięcznego przesyłania ewidencji VAT. I tu pojawia się haczyk – przecież podatnicy kwartalni też wysyłają tę ewidencję co miesiąc! Tylko część deklaracyjną JPK wysyłają kwartalnie.

Odkrywamy prawdę w szczegółach

Kluczem do rozwiązania tej zagadki okazał się inny przepis – art. 109 ust. 3c ustawy o VAT. To on osobno reguluje obowiązki podatników kwartalnych. Skoro ustawodawca rozróżnia te dwie grupy w różnych przepisach, to logiczne jest, że w harmonogramie JPK_PD też miał na myśli to rozróżnienie.

Ministerstwo Finansów rozwiało wątpliwości w swoich publikacjach. W opracowaniu “JPK dla podatków dochodowych” czytamy wprost: “pozostali podatnicy, w tym podatnicy zobowiązani do składania JPK_VAT za okresy kwartalne” będą objęci obowiązkiem dopiero za rok rozpoczynający się po 31 grudnia 2026 r.

Co to oznacza w praktyce?

Jeśli jesteś księgowym lub prowadzisz własną działalność, oto jak wygląda harmonogram:

Rok 2025 to czas największych firm – tych z przychodami powyżej 50 milionów euro oraz podatkowych grup kapitałowych. Oni już muszą szykować systemy.

Rok 2026 przyniesie obowiązek dla podatników składających JPK_V7M – czyli rozliczających VAT miesięcznie. To będzie spora grupa przedsiębiorców, ale wciąż nie wszyscy.

Rok 2027 – dopiero wtedy do gry wchodzą pozostali, w tym ci rozliczający VAT kwartalnie (JPK_V7K). Mają więc dodatkowy rok na przygotowanie.

Dlaczego to dobra wiadomość?

Ten dodatkowy rok to nie tylko czas na wdrożenie odpowiedniego oprogramowania. To także możliwość obserwowania, jak radzą sobie inni, uczenia się na cudzych błędach i lepszego przygotowania zespołu.

Pamiętajmy, że JPK_PD to nie tylko kolejny obowiązek sprawozdawczy. To przesyłanie praktycznie całych ksiąg rachunkowych lub podatkowej księgi przychodów i rozchodów w formie elektronicznej. Każdy wpis, każda transakcja będzie widoczna dla urzędu skarbowego.

Morał z tej historii

Ta sytuacja pokazuje, jak ważne jest dokładne czytanie przepisów i śledzenie oficjalnych interpretacji. Czasem diabeł tkwi w szczegółach – w tym przypadku w rozróżnieniu między art. 109 ust. 3b a 3c ustawy o VAT.

Dla podatników kwartalnych to rzeczywiście dobra wiadomość. Mają dodatkowy rok na przygotowanie, co w świecie ciągłych zmian podatkowych jest prawdziwym luksusem. Warto ten czas wykorzystać mądrze – obserwować, jak radzą sobie pierwsi użytkownicy systemu, i przygotować się na własny start w 2027 roku.

A Ty? Czy Twoja firma jest już gotowa na JPK_PD, czy dopiero zaczynacie przygotowania?

📰 Chcesz być zawsze na bieżąco z najważniejszymi zmianami w przepisach?

Zapisz się na bezpłatną „Prasówkę księgowego” – newsletter, w którym co tydzień znajdziesz:

• 3 najistotniejsze i najciekawsze newsy ze świata księgowości i podatków,
• krótkie wyjaśnienia i praktyczne wskazówki,
• wszystko w prostym, przystępnym języku – bez prawniczego żargonu.

👉 Dołącz teraz i sprawdź, o czym mówi branża w tym tygodniu!