Od 1 stycznia 2026 roku zacznie obowiązywać nowy limit zwolnienia podmiotowego z VAT – 240 000 zł rocznej sprzedaży.
To pierwsza od lat zmiana progu z art. 113 ustawy o VAT. I choć teoretycznie ma ułatwić życie drobnym przedsiębiorcom, to w praktyce oznacza, że my księgowi będziemy musieli szczególnie uważnie monitorować obroty swoich klientów pod koniec 2025 roku.
W tym wpisie pokażę Ci, jak zastosować te przepisy w praktyce – na przykładzie dwóch grafików, których przychody w 2025 roku wyniosły:
· 245 000 zł – przypadek Michała,
· 205 000 zł – przypadek Ani.
Dzięki tym przykładom łatwo zobaczysz, kiedy klient może pozostać przy zwolnieniu z VAT, a kiedy do VAT musi się jednak zarejestrować.
Przypadek 1: Michał – przychód 245 000 zł w 2025 roku
Michał prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, jest grafikiem. W 2025 roku, na początku grudnia, jego sprzedaż wyniosła 245 000 zł.
To oznacza, że przekroczył zarówno dotychczasowy limit obowiązujący w 2025 (200 000 zł), jak i nowy (240 000 zł).
Dla księgowej Michała sprawa jest jasna:
· po przekroczeniu progu 200 000 zł w 2025 roku powinna zgłosić klienta do VAT poprzez VAT-R,
· od tej czynności, którą przekroczył próg, Michał traci prawo do zwolnienia i staje się czynnym podatnikiem VAT,
· w 2026 roku nie może wrócić do zwolnienia, ponieważ jego sprzedaż w poprzednim roku (2025) przekroczyła 240 000 zł.
W praktyce:
Michał musi nadal wystawiać faktury z VAT, prowadzić ewidencję VAT i wysyłać JPK_V7.
Księgowa nie musi więc przygotowywać wniosku o powrót do zwolnienia – ale warto poinformować klienta, że dopiero spadek przychodów poniżej 240 000 zł w kolejnym roku umożliwi mu ponowne skorzystanie ze zwolnienia.
Przypadek 2: Ania – przychód 205 000 zł w 2025 roku
Spójrzmy teraz na przypadek drugi Ani, również prowadzącej jednoosobową działalność gospodarczą i korzystającą ze zwolenienia VAT. W dniu 27 grudnia 2025 roku uzyskała 205 000 zł sprzedaży. Były to również przychody za cały 2025 rok.
W 2025 r. obowiązywał jeszcze stary limit 200 000 zł, więc po jego przekroczeniu utraciła prawo do zwolnienia z VAT. Transakcję, którą przekraczała limit 200 000 zł musiała już opodatkować VAT.
Przekroczenie limitu nastąpiło 27 grudnia 2025 r.
W takiej sytuacji księgowa powinna:
· złożyć VAT-R i zarejestrować Anię jako czynnego podatnika VAT od czynności przekraczającej limit (czyli zgłaszając jako czynnego podatnika od 27 grudnia),
· wykazać sprzedaż opodatkowaną od tego dnia,
· rozpocząć prowadzenie rejestrów VAT.
Jednocześnie warto pamiętać o przepisach przejściowych – one w tym przypadku działają na korzyść podatnika:
Jeśli przedsiębiorca w 2025 roku przekroczył 200 000 zł, ale nie przekroczył 240 000 zł, od 1 stycznia 2026 r. może ponownie skorzystać ze zwolnienia z VAT.
W praktyce:
· 27.12.2025 – rejestracja do VAT i pierwsza faktura z VAT,
· 01.01.2026 – możliwość powrotu do zwolnienia, po złożeniu kolejnego aktualizującego formularza VAT-R zgłaszającego ten fakt.
To ważne, by księgowa złożyła drugi VAT-R z początkiem roku, zaznaczając w nim powrót do zwolnienia podmiotowego z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT od 1 stycznia 2026 (ma na to 7 dni zgodnie z art. 96 ust. 12).
Od tego momentu klient ponownie może wystawiać faktury bez VAT.
Jak liczyć limit 240 000 zł w 2026 roku
Od 2026 roku limit zwolnienia dotyczy łącznej wartości sprzedaży opodatkowanej w Polsce – liczonej w wartościach netto (bez VAT).
Do limitu nie wliczamy:
· sprzedaży zwolnionej z VAT (np. edukacyjnej czy finansowej),
· transakcji niepodlegających opodatkowaniu w Polsce (np. eksportu towarów czy usług poza UE).
W przypadku rozpoczęcia działalności w trakcie roku – limit ustala się proporcjonalnie do liczby dni prowadzenia działalności.
Na co powinna zwrócić uwagę księgowa
Zmiana progu to dobry moment, by w biurze rachunkowym wdrożyć procedurę monitorowania obrotów klientów korzystających ze zwolnienia.
Dzięki temu unikniesz sytuacji, gdy klient przypadkowo przekroczy próg i nieświadomie wystawia faktury bez VAT, mimo że powinien je opodatkować.
Praktyczne wskazówki:
1. Monitoruj obroty klientów – najlepiej przez prostą ewidencję w Excelu lub systemie księgowym.
2. Zwracaj uwagę na sezonowe wzrosty sprzedaży – np. w grudniu, gdy klienci realizują ostatnie projekty.
3. Weryfikuj rodzaj usług – niektóre branże nie mogą korzystać ze zwolnienia (doradztwo, prawo, jubilerzy, handel częściami samochodowymi).
4. Informuj klientów o przekroczeniu limitu z wyprzedzeniem – by zdążyli się zarejestrować do VAT na czas.
5. Przygotuj dwa wzory VAT-R – jeden dla nowych podatników, drugi dla tych, którzy chcą wrócić do zwolnienia od 1.01.2026 r.
Co ta zmiana oznacza dla biur rachunkowych?
Wzrost progu do 240 000 zł to dobra wiadomość dla części klientów – zwłaszcza tych z niewielkim obrotem i niskimi kosztami, dla których bycie „vatowcem” było uciążliwe.
Ale dla księgowych oznacza to… więcej pracy pod koniec 2025 roku.
Trzeba będzie:
- przeanalizować obrót każdego klienta,
- ustalić, kto może wrócić do zwolnienia,
- przypilnować terminów złożenia VAT-R,
- poinformować klientów o skutkach zmiany statusu VAT.
Chesz dowiedzieć się więcej na temat zwolnienia ogólnego z VAT?
Jeśli temat zwolnienia z VAT jest dla Ciebie nowy i chcesz zobaczyć więcej przykładów na przełomie roku, w tym dla podatników rozpoczynających w 2025 działalności, to koniecznie zerknij do tego szkolenia z VAT “Zwolnienie ogólne bez tajemnic”.
Ze szkolenia dowiesz się:
- kto nie może stosować zwolnienia ogólnego z VAT
- jak liczyć sprzedaż porównywaną do limitu
- co zrobić na przełomie 2025/2026
- jak podejść do podatników rozpoczynających działalność w 2025
- kiedy można wrócić do zwolnienia z VAT
- kiedy podatnik zwolniony ma obowiązek rozliczenia VAT
Źródła:
- Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U.2025.775)
