{"id":754,"date":"2019-05-09T20:36:45","date_gmt":"2019-05-09T18:36:45","guid":{"rendered":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/?p=754"},"modified":"2025-02-21T12:51:20","modified_gmt":"2025-02-21T11:51:20","slug":"czym-sa-pasywa-i-jak-sie-je-dzieli","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/czym-sa-pasywa-i-jak-sie-je-dzieli\/","title":{"rendered":"Czym s\u0105 pasywa i jak si\u0119 je dzieli?\ufeff"},"content":{"rendered":"\n

Pasywa<\/strong> s\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142em finansowania\nmaj\u0105tku przedsi\u0119biorstwa<\/strong>, a dok\u0142adniej m\u00f3wi\u0105c \u017ar\u00f3d\u0142em finansowania<\/strong> wszelkich\nform maj\u0105tku wykazywanych w aktywach<\/strong>. Pasywa<\/strong> dzieli si\u0119 ze wzgl\u0119du na podmiot finansowania<\/strong> \u2013 na kapita\u0142y w\u0142asne<\/strong>\noraz na kapita\u0142y obce<\/strong>. Brzmi\ntajemniczo? Nie martw si\u0119, po kolei wyja\u015bni\u0119 i przybli\u017c\u0119 Ci te wszystkie poj\u0119cia<\/strong>!<\/p>\n\n\n\n

Kapita\u0142\nw\u0142asny<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Kapita\u0142y\nw\u0142asne<\/strong> s\u0105 niezwykle istotnym \u017ar\u00f3d\u0142em finansowania jednostki<\/strong>. Im wy\u017cszy kapita\u0142 w\u0142asny<\/strong>, tym sytuacja firmy jest bezpieczniejsza<\/strong>. A to z kolei sprawia, \u017ce osoby z zewn\u0105trz<\/strong> mog\u0105 inwestowa\u0107<\/strong> w firm\u0119<\/strong> bez obaw, poniewa\u017c istnieje du\u017ce prawdopodobie\u0144stwo<\/strong>, \u017ce wszelkie zobowi\u0105zania<\/strong> wobec nich zostan\u0105 sp\u0142acone<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Z\njakich element\u00f3w sk\u0142ada si\u0119 kapita\u0142 w\u0142asny?<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Wyr\u00f3\u017cnia si\u0119:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. kapita\u0142 podstawowy<\/strong>, <\/li>\n\n\n\n
  2. kapita\u0142 zapasowy<\/strong>, <\/li>\n\n\n\n
  3. kapita\u0142 z aktualizacji wyceny<\/strong>,<\/li>\n\n\n\n
  4. kapita\u0142 rezerwowy<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  5. \u00a0zyski z
    lat poprzednich niepodzielone<\/strong> oraz<\/li>\n\n\n\n
  6. \u00a0zysk z
    danego roku obrotowego<\/strong>. <\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Kapita\u0142 z\naktualizacji wyceny<\/strong> to kapita\u0142, kt\u00f3ry powstaje w\nnast\u0119pstwie przeszacowania \u015brodk\u00f3w\ntrwa\u0142ych<\/strong>. Opr\u00f3cz tego mog\u0105 wyst\u0119powa\u0107 r\u00f3wnie\u017c zysk<\/strong> lub strata netto<\/strong> z lat ubieg\u0142ych<\/strong>. Wykazywane tutaj zysk<\/strong> i strata<\/strong> to elementy, kt\u00f3re nie zosta\u0142y podzielone i nadal widniej\u0105\nw pasywach<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Kapita\u0142 kapita\u0142owi nier\u00f3wny<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

    Ze wzgl\u0119du na form\u0119 dzia\u0142alno\u015bci<\/strong> nazewnictwo\nposzczeg\u00f3lnych kapita\u0142\u00f3w w\u0142asnych<\/strong>\nnieco si\u0119 r\u00f3\u017cni: w sp\u00f3\u0142ce akcyjnej<\/strong>\njest kapita\u0142 zak\u0142adowy<\/strong>, zapasowy<\/strong> i rezerwowy<\/strong>; w sp\u00f3\u0142ce z\nograniczon\u0105 odpowiedzialno\u015bci\u0105<\/strong> \u2013 kapita\u0142 zak\u0142adowy<\/strong>\noraz zapasowy<\/strong>. Z kolei sp\u00f3\u0142ki<\/strong>: cywilna<\/strong>, jawna<\/strong>, komandytowa<\/strong> i jednoosobowe<\/strong> maj\u0105 kapita\u0142 w\u0142a\u015bcicieli<\/strong>.\nW przedsi\u0119biorstwach pa\u0144stwowych<\/strong>\nwyst\u0119puje fundusz za\u0142o\u017cycielski<\/strong> i fundusz przedsi\u0119biorstwa<\/strong>, za\u015b w sp\u00f3\u0142dzielniach \u2013 fundusz udzia\u0142owy<\/strong> i fundusz zasobowy<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Czym\nw takim razie jest kapita\u0142 obcy?<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

    Zgodnie z nazw\u0105 kapita\u0142 obcy stanowi cz\u0119\u015b\u0107 \u017ar\u00f3de\u0142 finansowania form maj\u0105tku firmy, kt\u00f3ra nale\u017cy do os\u00f3b\ntrzecich<\/strong>, czyli jest w\u0142asno\u015bci\u0105 innych podmiot\u00f3w gospodarczych np. banku,\nkontrahenta (towary, materia\u0142y). Najpro\u015bciej m\u00f3wi\u0105c, s\u0105 to pieni\u0105dze (\u015brodki) po\u017cyczone<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Kapita\u0142 obcy trzeba zwr\u00f3ci\u0107… z\naktyw\u00f3w<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

    Kapita\u0142 obcy<\/strong> podlega zwrotowi<\/strong> i stanowi zobowi\u0105zania<\/strong>. Zgodnie z artyku\u0142em 3 Ustawy o Rachunkowo\u015bci, zobowi\u0105zania<\/strong> to \u201ewynikaj\u0105ce z przesz\u0142ych zdarze\u0144 obowi\u0105zki wykonania \u015bwiadcze\u0144 o\nwiarygodnie okre\u015blonej warto\u015bci, kt\u00f3re spowoduj\u0105 wykorzystanie ju\u017c posiadanych\naktyw\u00f3w jednostki\u201d<\/strong>. Oznacza to, \u017ce ze wzgl\u0119du na zdarzenia z przesz\u0142o\u015bci,\ndotycz\u0105ce np. przesz\u0142ych transakcji<\/strong> (gdy moment zakupu jest inny ni\u017c moment\nzap\u0142aty)<\/strong> czy d\u0142ug\u00f3w<\/strong> wynikaj\u0105cych z przepis\u00f3w prawa<\/strong> np. wobec Urz\u0119du Skarbowego (obowi\u0105zek\ndokonywania cyklicznych op\u0142at)<\/strong> firma ma zobowi\u0105zanie, kt\u00f3re w przysz\u0142o\u015bci\nnale\u017cy sp\u0142aci\u0107, korzystaj\u0105c z aktyw\u00f3w,\nkt\u00f3re posiada<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Co sk\u0142ada si\u0119 na kapita\u0142 obcy?<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

    Kapita\u0142 obcy<\/strong> w bilansie<\/strong> sk\u0142ada si\u0119 z 4\nelement\u00f3w<\/strong>: s\u0105 to zobowi\u0105zania d\u0142ugo-\ni kr\u00f3tkoterminowe<\/strong>, rezerwy na\nzobowi\u0105zania<\/strong>, a tak\u017ce rozliczenia\nmi\u0119dzyokresowe<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Zobowi\u0105zania d\u0142ugoterminowe \u2013 czym\ns\u0105 i jak d\u0142ugo mo\u017cna je sp\u0142aca\u0107?<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

    Zobowi\u0105zania d\u0142ugoterminowe<\/strong> maj\u0105 termin wymagalno\u015bci wi\u0119kszy ni\u017c 12 miesi\u0119cy od dnia bilansowego<\/strong>.\nZalicza si\u0119 do nich po\u017cyczki<\/strong>, kredyty<\/strong>, zobowi\u0105zania z tytu\u0142u np. emisji d\u0142u\u017cnych papier\u00f3w warto\u015bciowych<\/strong>\n(np. obligacje), zobowi\u0105zania wekslowe<\/strong>\ni wszelkie inne o terminie sp\u0142aty\npowy\u017cej 12 miesi\u0119cy<\/strong>. Ale UWAGA! Do<\/strong>\nzobowi\u0105za\u0144 d\u0142ugoterminowych nie zalicza\nsi\u0119 zobowi\u0105za\u0144 z tytu\u0142u dostaw<\/strong>, nawet\nje\u017celi termin wymagalno\u015bci tych zobowi\u0105za\u0144 jest d\u0142u\u017cszy ni\u017c 12 miesi\u0119cy<\/strong>. Ma\ntu wi\u0119c zastosowanie ta sama zasada<\/strong>,\nkt\u00f3ra mia\u0142a zastosowanie w przypadku nale\u017cno\u015bci\nz tytu\u0142u dostaw w aktywach<\/strong> \u2013 one te\u017c zawsze kwalifikuje si\u0119 jako nale\u017cno\u015bci kr\u00f3tkoterminowe<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Inny podzia\u0142 zobowi\u0105za\u0144\nd\u0142ugoterminowych \u2013 pod wzgl\u0119dem w\u0142a\u015bcicieli kapita\u0142u<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

    Dla zobowi\u0105za\u0144<\/strong> mo\u017cna te\u017c\nzastosowa\u0107 inny podzia\u0142<\/strong> i wyr\u00f3\u017cni\u0107\nje wed\u0142ug \u201epo\u017cyczkodawc\u00f3w\u201d<\/strong> \u2013 wtedy\nwymienia si\u0119: zobowi\u0105zania wobec\njednostek powi\u0105zanych<\/strong>; zobowi\u0105zania\nwobec pozosta\u0142ych jednostek, w kt\u00f3rych jednostka posiada zaanga\u017cowanie w\nkapitale<\/strong>; zobowi\u0105zania wobec\npozosta\u0142ych jednostek<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Czym wi\u0119c s\u0105 zobowi\u0105zania kr\u00f3tkoterminowe?<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

    Zobowi\u0105zania kr\u00f3tkoterminowe<\/strong> to z kolei wszelkie zobowi\u0105zania z tytu\u0142u dostaw i\nus\u0142ug<\/strong>, a tak\u017ce innych wydatk\u00f3w<\/strong>,\nkt\u00f3re s\u0105 wymagalne w ci\u0105gu 12 miesi\u0119cy\nod dnia bilansowego<\/strong>. UWAGA \u2013 w przypadku zobowi\u0105za\u0144 z tytu\u0142u dostaw i\nus\u0142ug, te zobowi\u0105zania s\u0105 kwalifikowane do zobowi\u0105za\u0144 kr\u00f3tkoterminowych niezale\u017cnie\nod terminu wymagalno\u015bci. Do zobowi\u0105za\u0144\nkr\u00f3tkoterminowych<\/strong> zalicza si\u0119 m.in. zobowi\u0105zania\nz tytu\u0142u wynagrodze\u0144<\/strong>, podatk\u00f3w<\/strong>, zaliczki otrzymane na dostaw\u0119, z tytu\u0142u\nemisji papier\u00f3w warto\u015bciowych<\/strong>, a tak\u017ce kredyty\ni po\u017cyczki<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Nie zapominaj o rezerwie!<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

    Kolejn\u0105\npozycj\u0105 pasyw\u00f3w<\/strong> w ramach kapita\u0142u\nobecego s\u0105 rezerwy na zobowi\u0105zania<\/strong>.\nR\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od zobowi\u0105za\u0144 tym, \u017ce nie\njest pewny ich termin wymagalno\u015bci lub dok\u0142adna kwota zobowi\u0105zania<\/strong>. I tak,\nzgodnie z artyku\u0142em 35d Ustawy o Rachunkowo\u015bci, rezerwy<\/strong> te tworzy si\u0119 na\npewne lub o du\u017cym stopniu prawdopodobie\u0144stwa<\/strong> przysz\u0142e zobowi\u0105zania<\/strong>, kt\u00f3re mo\u017cna wiarygodnie oszacowa\u0107. Dotycz\u0105\none np. gwarancji por\u0119cze\u0144<\/strong>. Wyobra\u017a\nsobie sytuacj\u0119, \u017ce firma produkuje jaki\u015b wyr\u00f3b i wie, \u017ce jaki\u015b odsetek tych\nprodukt\u00f3w jest z regu\u0142y wadliwy; ale nie wiadomo w jakim czasie klienci\nza\u017c\u0105daj\u0105 naprawy w ramach gwarancji. W zwi\u0105zku z tym przedsi\u0119biorstwo zak\u0142ada pewien procent warto\u015bci sprzedanych towar\u00f3w<\/strong>\njako naprawy gwarancyjne<\/strong> lub wymiany na nowy egzemplarz<\/strong>. Poniewa\u017c\nfirma nie zna dok\u0142adnej liczby wadliwych sztuk i nie ma dok\u0142adnej pewno\u015bci co\ndo liczby napraw w ramach gwarancji<\/strong>\nw danym miesi\u0105cu, tworzy na to rezerw\u0119. Rezerwy\nna zobowi\u0105zania<\/strong> mog\u0105 by\u0107 tak\u017ce tworzone na przysz\u0142e zobowi\u0105zania<\/strong> spowodowane restrukturyzacj\u0105 lub ze wzgl\u0119du\nna istniej\u0105ce umowy. W bilansie mo\u017cesz zobaczy\u0107, \u017ce rezerwy dzielone s\u0105<\/strong> z tytu\u0142u odroczonego\npodatku dochodowego<\/strong> oraz rezerw na\n\u015bwiadczenia emerytalne<\/strong> \u2013 zgodnie z za\u0142\u0105cznikiem do Ustawy o Rachunkowo\u015bci<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Rozliczenia mi\u0119dzyokresowe bierne \u2013 jak to z nimi\njest?<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

    Ostatni\nelement pasyw\u00f3w<\/strong> stanowi\u0105 rozliczenia mi\u0119dzyokresowe bierne<\/strong>.\nPodczas omawiania aktyw\u00f3w<\/strong> spotka\u0142e\u015b\nsi\u0119 ju\u017c w takim poj\u0119ciem jak rozliczenia\nokresowe czynne<\/strong>, tutaj z kolei wyst\u0119puj\u0105 rozliczenia bierne<\/strong>. Dlaczego \u201ebierne\u201d? Ot\u00f3\u017c, w przeciwie\u0144stwie do\naktyw\u00f3w, rozliczenia bierne dotycz\u0105 sytuacji odwrotnej, tzn. masz do czynienia z zaliczk\u0105 wp\u0142acon\u0105 przez\nklienta na poczet \u015bwiadcze\u0144<\/strong>, kt\u00f3re wiesz, \u017ce firma wykona w przysz\u0142o\u015bci.<\/strong> Np. kiedy przedsi\u0119biorstwo otrzymuje nadp\u0142at\u0119<\/strong> za us\u0142ugi, kt\u00f3re dopiero b\u0119d\u0105 wykonanew przysz\u0142o\u015bci<\/strong>, co zdarza si\u0119\nna przyk\u0142ad w przypadku dostawc\u00f3w internetu lub operator\u00f3w kom\u00f3rkowych. Wtedy,\ngdy kto\u015b z g\u00f3ry zap\u0142aci za internet za p\u00f3\u0142 roku, 5 nast\u0119pnych miesi\u0119cy traktuje\nsi\u0119 jako rozliczenia mi\u0119dzyokresowe\nbierne<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Jak widzisz na pasywa<\/strong> sk\u0142ada si\u0119 kilka element\u00f3w<\/strong>, jednak najwa\u017cniejsze, \u017ceby\u015b zapami\u0119ta\u0142 przede wszystkim podzia\u0142 na kapita\u0142 obcy oraz na kapita\u0142 w\u0142asny<\/strong>. Nast\u0119pnie we\u017a pod uwag\u0119 okres sp\u0142aty<\/strong> \u2013 by wiedzie\u0107, czy masz do czynienia z zobowi\u0105zaniem kr\u00f3tko- czy d\u0142ugoterminowym<\/strong>. W praktyce wcale nie jest tak trudno si\u0119 w tym wszystkim odnale\u017a\u0107!<\/p>\n\n\n\n

    <\/p>\n\n\n\n

    Chcesz rozpocz\u0105\u0107 nauk\u0119 rachunkowo\u015bci, ale nie czujesz si\u0119 gotowy na pe\u0142en kurs?\u00a0Mo\u017cesz wypr\u00f3bowa\u0107 m\u00f3j mini kurs podstaw rachunkowo\u015bci zupe\u0142nie bezp\u0142atnie!<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    <\/div>\n\n\n\n
    \"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
    <\/div>