Rozw\u00f3j sztucznej inteligencji otwiera przed podatnikami nowe mo\u017cliwo\u015bci generowania przychod\u00f3w, jednocze\u015bnie rodz\u0105c pytania o spos\u00f3b ich w\u0142a\u015bciwego rozliczenia. Najnowsza interpretacja Krajowej Informacji Skarbowej rzuca \u015bwiat\u0142o na kluczowe kwestie podatkowe zwi\u0105zane z przychodami uzyskiwanymi przy wykorzystaniu technologii AI.<\/p>\n\n\n\n
Zapraszam Ci\u0119 dzisiaj do wpisu na blogu przygotowanego przez Ani\u0119 Ma\u0142eck\u0105, wieloletniego praktyka rachunkowo\u015bci, w kt\u00f3rym Ania omawia najnowsze wytyczne w tym temacie.<\/p>\n\n\n\n
Wyobra\u017a sobie tak\u0105 sytuacj\u0119: pan Jan, kt\u00f3ry po zamkni\u0119ciu dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej w 2022 roku utrzymuje si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z pracy etatowej, dorabia sobie dodatkowo, generuj\u0105c niewielkie przychody z dw\u00f3ch \u017ar\u00f3de\u0142 internetowych. Pierwszy rodzaj aktywno\u015bci polega na oferowaniu subskrypcji dost\u0119pu do grafik tworzonych przez modele sztucznej inteligencji. Drugi obejmuje komercyjne udost\u0119pnianie sklonowanego g\u0142osu AI na platformie internetowej.<\/p>\n\n\n\n
Przychody te maj\u0105 charakter pasywny, co oznacza, \u017ce tre\u015bci raz umieszczone na platformach generuj\u0105 doch\u00f3d bez konieczno\u015bci regularnych aktualizacji czy systematycznego zaanga\u017cowania. Podatnik nie prowadzi tej aktywno\u015bci w spos\u00f3b zorganizowany, nie posiada wydzielonego miejsca pracy, nie prowadzi \u017cadnych rejestr\u00f3w ani ewidencji, a \u0142\u0105czne roczne przychody wynosz\u0105 oko\u0142o 3000 z\u0142otych.<\/p>\n\n\n\n
Jak to opodatkowa\u0107? Czy dodatkowa dzia\u0142alno\u015b\u0107 pana Jana b\u0119dzie dzia\u0142alno\u015bci\u0105 gospodarcz\u0105?<\/p>\n\n\n\n
Aby zrozumie\u0107 istot\u0119 problemu, musimy przeanalizowa\u0107 definicj\u0119 dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej w \u015bwietle ustawy o podatku dochodowym od os\u00f3b fizycznych. Zgodnie z artyku\u0142em 5a pkt 6 tej ustawy, dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcza to dzia\u0142alno\u015b\u0107 zarobkowa prowadzona we w\u0142asnym imieniu bez wzgl\u0119du na rezultat, w spos\u00f3b zorganizowany i ci\u0105g\u0142y.<\/p>\n\n\n\n
Ka\u017cdy z tych element\u00f3w wymaga dok\u0142adnego zbadania. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 zarobkowa oznacza aktywno\u015b\u0107, kt\u00f3rej celem jest generowanie zysku czy zapewnienie okre\u015blonego dochodu. Spos\u00f3b jej prowadzenia jest podporz\u0105dkowany osi\u0105ganiu jak najlepszych wynik\u00f3w gospodarczych. Istotny jest cel prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci, nie za\u015b ostateczne efekty finansowe.<\/p>\n\n\n\n
Cecha zorganizowania odnosi si\u0119 do faktycznego sposobu prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci, nie za\u015b do spe\u0142nienia formalnych wymog\u00f3w organizacyjnych. Oznacza dzia\u0142alno\u015b\u0107 b\u0119d\u0105c\u0105 efektem przemy\u015blanego przygotowywania przedsi\u0119wzi\u0119cia czy wprowadzania okre\u015blonego porz\u0105dku. Ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 natomiast oznacza wzgl\u0119dn\u0105 sta\u0142o\u015b\u0107 wykonywania dzia\u0142alno\u015bci, s\u0142u\u017c\u0105c wyeliminowaniu przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 o charakterze incydentalnym i sporadycznym.<\/p>\n\n\n\n
W kontek\u015bcie opisanej aktywno\u015bci brakuje zar\u00f3wno zorganizowania, jak i ci\u0105g\u0142o\u015bci charakterystycznych dla dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej. Przychody maj\u0105 charakter uzupe\u0142niaj\u0105cy w stosunku do podstawowego \u017ar\u00f3d\u0142a utrzymania, osi\u0105gane s\u0105 w spos\u00f3b pasywny, a ich uzyskanie nie wymaga regularnego czy systematycznego dzia\u0142ania.<\/p>\n\n\n\n
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej s\u0142usznie stwierdzi\u0142, \u017ce nie ma podstaw do uznania takich przychod\u00f3w za pochodz\u0105ce z pozarolniczej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej. Nale\u017cy je zatem zakwalifikowa\u0107 jako przychody z innych \u017ar\u00f3de\u0142, o kt\u00f3rych mowa w artykule 10 ust. 1 pkt. 9 ustawy o podatku dochodowym od os\u00f3b fizycznych.<\/p>\n\n\n\n
Analiza prawna sklonowanego g\u0142osu wymaga odwo\u0142ania si\u0119 do orzecznictwa S\u0105du Najwy\u017cszego. Zgodnie z wyrokiem z 3 pa\u017adziernika 2007 roku o sygnaturze II CSK 207\/07, g\u0142os cz\u0142owieka mo\u017ce by\u0107 traktowany jako element wizerunku danej osoby, pod warunkiem \u017ce jest na tyle charakterystyczny i wyr\u00f3\u017cniaj\u0105cy si\u0119, by mo\u017cna by\u0142o wskaza\u0107 konkretn\u0105 osob\u0119, od kt\u00f3rej pochodzi.<\/p>\n\n\n\n
Sklonowany g\u0142os stanowi syntetyczny obraz oryginalnego g\u0142osu, jednak kluczowe znaczenie ma mo\u017cliwo\u015b\u0107 identyfikacji osoby na jego podstawie. Je\u015bli sklonowany g\u0142os nie pozwala na rozpoznanie czy identyfikacj\u0119 w\u0142a\u015bciciela oryginalnego g\u0142osu, przychod\u00f3w z jego udost\u0119pniania nie mo\u017cna zaliczy\u0107 do przychod\u00f3w z praw maj\u0105tkowych. Stanowi\u0105 one w\u00f3wczas przych\u00f3d z innych \u017ar\u00f3de\u0142.<\/p>\n\n\n\n
Grafiki tworzone przez sztuczn\u0105 inteligencj\u0119 rodz\u0105 fascynuj\u0105ce pytania dotycz\u0105ce prawa autorskiego i charakteru prawnego takich utwor\u00f3w. Dyrektor KIS jednoznacznie stwierdzi\u0142, \u017ce grafiki b\u0119d\u0105ce efektem pracy sztucznej inteligencji nie s\u0105 utworami w rozumieniu przepis\u00f3w prawa autorskiego, poniewa\u017c cz\u0142owieka ogranicza si\u0119 jedynie do okre\u015blania s\u0142\u00f3w kluczowych czy regu\u0142 algorytm\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Takie grafiki nie posiadaj\u0105 praw podmiotowych i nie stanowi\u0105 efektu osobistej dzia\u0142alno\u015bci tw\u00f3rczej podatnika. W konsekwencji przychody z ich udost\u0119pniania nie mieszcz\u0105 si\u0119 w kategorii przychod\u00f3w z tytu\u0142u praw autorskich, lecz stanowi\u0105 przychody z innych \u017ar\u00f3de\u0142.<\/p>\n\n\n\n
Przychody z innych \u017ar\u00f3de\u0142 podlegaj\u0105 opodatkowaniu na zasadach og\u00f3lnych przy zastosowaniu skali podatkowej okre\u015blonej w artykule 27 ust\u0119p 1 ustawy o podatku dochodowym od os\u00f3b fizycznych. Oznacza to, \u017ce pan Jan nie musi rejestrowa\u0107 dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej, prowadzi\u0107 ksi\u0119gowo\u015bci czy spe\u0142nia\u0107 innych obowi\u0105zk\u00f3w charakterystycznych dla przedsi\u0119biorc\u00f3w. Wystarczy, \u017ce zsumuje te dochody i wyka\u017ce w rozliczeniu rocznym PIT-36. W przypadku dochod\u00f3w z innych \u017ar\u00f3de\u0142 nie ma nawet obowi\u0105zku odprowadzania zaliczki na podatek dochodowy w trakcie roku.<\/p>\n\n\n\n
Interpretacja ta ma szerokie znaczenie dla rosn\u0105cej grupy os\u00f3b eksperymentuj\u0105cych z technologiami sztucznej inteligencji. Pokazuje, \u017ce nie ka\u017cda aktywno\u015b\u0107 generuj\u0105ca przych\u00f3d automatycznie kwalifikuje si\u0119 jako dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcza. Kluczowe znaczenie ma spos\u00f3b prowadzenia tej aktywno\u015bci, jej zorganizowanie, ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 i systematyczno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Interpretacja stanowi wa\u017cny precedens w zakresie opodatkowania przychod\u00f3w z technologii sztucznej inteligencji. Podatnicy prowadz\u0105cy podobn\u0105 aktywno\u015b\u0107 powinni dok\u0142adnie przeanalizowa\u0107 charakter swojej dzia\u0142alno\u015bci przed podj\u0119ciem decyzji o sposobie jej rozliczenia.<\/p>\n\n\n\n
W przypadku w\u0105tpliwo\u015bci dotycz\u0105cych kwalifikacji przychod\u00f3w warto rozwa\u017cy\u0107 wyst\u0105pienie o indywidualn\u0105 interpretacj\u0119 podatkow\u0105. Pozwala to unikn\u0105\u0107 problem\u00f3w zwi\u0105zanych z nieprawid\u0142owym rozliczeniem oraz zapewnia ochron\u0119 prawn\u0105 w przypadku kontroli skarbowej.<\/p>\n\n\n\n
Rozw\u00f3j technologii sztucznej inteligencji b\u0119dzie rodzi\u0142 kolejne pytania podatkowe, dlatego wa\u017cne jest \u015bledzenie ewolucji stanowiska organ\u00f3w podatkowych w tej dynamicznie rozwijaj\u0105cej si\u0119 dziedzinie.<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n\n\n