{"id":2611,"date":"2025-05-24T15:08:47","date_gmt":"2025-05-24T13:08:47","guid":{"rendered":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/?p=2611"},"modified":"2025-05-24T15:08:48","modified_gmt":"2025-05-24T13:08:48","slug":"wydatki-na-samochod-w-ksiegach-handlowych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wydatki-na-samochod-w-ksiegach-handlowych\/","title":{"rendered":"Wydatki na samoch\u00f3d w ksi\u0119gach handlowych"},"content":{"rendered":"\n
Wykorzystywanie samochod\u00f3w w dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej jest bardzo powszechne. I mimo \u017ce od wprowadzenia du\u017cych zmian w zakresie odliczania podatku VAT od wydatk\u00f3w zwi\u0105zanych z samochodami i zaliczania ich do koszt\u00f3w uzyskania przychod\u00f3w min\u0119\u0142o sporo czasu, to nadal trafiaj\u0105 si\u0119 przypadki, w kt\u00f3rych musimy chwil\u0119 d\u0142u\u017cej si\u0119 zastanowi\u0107, czy na pewno w taki spos\u00f3b powinna by\u0107 uj\u0119ta ta w\u0142a\u015bnie transakcja.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
No w\u0142a\u015bnie \u2013 a co w przypadku jednoosobowej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej prowadz\u0105cej pe\u0142ne ksi\u0119gi, ze wzgl\u0119du na przekroczenie obrot\u00f3w i sytuacj\u0105, gdy w\u0142a\u015bciciel wykorzystuje sw\u00f3j prywatny samoch\u00f3d?<\/p>\n\n\n\n
Zapraszam Ci\u0119 serdecznie do artyku\u0142u, w kt\u00f3rym Ania Ma\u0142ecka, wieloletni praktyk rachunkowo\u015bci, zajmie si\u0119 w\u0142a\u015bnie takim przypadkiem \ud83d\ude0a<\/p>\n\n\n\n
Niby oczywiste, ale nie do ko\u0144ca. Co to s\u0105 wydatki eksploatacyjne?<\/strong> <\/p>\n\n\n\n
Ustawodawca pos\u0142uguje si\u0119 tym poj\u0119ciem, ale w ustawie nie zamie\u015bci\u0142 jego definicji. Z pomoc\u0105 s\u0142u\u017cy nam s\u0142ownik j\u0119zyka polskiego, zgodnie z kt\u00f3rym eksploatacja to inaczej u\u017cytkowanie, a wi\u0119c przez wydatki eksploatacyjne pojazdu b\u0119dziemy uznawa\u0107 wszystkie wydatki zwi\u0105zane z bie\u017c\u0105cym u\u017cytkowaniem samochodu. <\/p>\n\n\n\n
Najcz\u0119\u015bciej b\u0119dzie to paliwo, p\u0142yny do spryskiwaczy, przegl\u0105dy i naprawy. Co wa\u017cne, koszty najmu\/leasingu nie zaliczaj\u0105 si\u0119 do tego katalogu \u2013 s\u0105 one traktowane jako wydatki uprawniaj\u0105ce do korzystania z pojazdu, kt\u00f3re podatnik ponosi niezale\u017cnie od tego, czy samoch\u00f3d p\u00f3\u017aniej jest wykorzystywany, czy nie.<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Zaczynamy od\u2026 ko\u0144ca, czyli najpierw VAT<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Ksi\u0119gowo\u015b\u0107 praktyczna i teoretyczna si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0105. W przypadku wydatk\u00f3w zwi\u0105zanych z samochodami wida\u0107 to bardzo wyra\u017anie, zw\u0142aszcza je\u017celi nie mo\u017cemy odliczy\u0107 100% podatku VAT z faktury i zaliczy\u0107 do koszt\u00f3w uzyskania przychod\u00f3w 100 % kwoty netto. Nieodliczony podatek VAT ma wp\u0142yw na warto\u015b\u0107 kosztu uzyskania przychodu, dlatego te\u017c zaczn\u0119 od przypomnienia zasad obowi\u0105zuj\u0105cych w VAT.<\/p>\n\n\n\n
W przypadku samochod\u00f3w osobowych mamy mo\u017cliwo\u015b\u0107 odliczenia 100% lub 50% podatku VAT. 100% odliczenia przys\u0142uguje w sytuacji, gdy samoch\u00f3d jest wykorzystywany tylko do prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej, zosta\u0142 zg\u0142oszony na deklaracji VAT-26, a w celu udokumentowania u\u017cytkowania prowadzona jest ewidencja przebiegu pojazdu. Ten przypadek nie b\u0119dzie nas interesowa\u0142.<\/p>\n\n\n\n
Zostajemy wi\u0119c przy 50% odliczeniu podatku VAT. W tym przypadku nie ma \u017cadnych szczeg\u00f3lnych zasad odliczenia podatku, trzeba tylko pami\u0119ta\u0107 o zasadzie og\u00f3lnej \u2013 odliczenie przys\u0142uguje w takim zakresie, w jakim wydatki s\u0105 wykorzystywane do wykonywania czynno\u015bci opodatkowanych.<\/p>\n\n\n\n
Co si\u0119 dzieje z nieodliczon\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 podatku? <\/p>\n\n\n\n
Co do zasady, mo\u017cemy j\u0105 zaliczy\u0107 do koszt\u00f3w uzyskania przychod\u00f3w, ale czy zawsze?<\/p>\n\n\n\n
Zanim odpowiem na to pytanie, przypomn\u0119 zasady obowi\u0105zuj\u0105ce na gruncie podatku PIT.<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
PITu PITu \ud83d\ude09<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Ustawa o podatku dochodowym od os\u00f3b fizycznych reguluje, w jaki spos\u00f3b wydatki zwi\u0105zane z u\u017cytkowaniem samochodu osobowego mog\u0105 by\u0107 zaliczane do koszt\u00f3w uzyskania przychod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Przede wszystkim musimy zacz\u0105\u0107 od ustalenia, czy samoch\u00f3d jest w\u0142asno\u015bci\u0105 firmy, czy by\u0107 mo\u017ce jest to prywatny samoch\u00f3d w\u0142a\u015bciciela wykorzystywany na potrzeby prowadzonej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej. Obydwie sytuacje pozwalaj\u0105 na zaliczenie wydatk\u00f3w eksploatacyjnych do koszt\u00f3w uzyskania przychod\u00f3w, tylko w innych wysoko\u015bciach.<\/p>\n\n\n\n
Zaczniemy od przypadku, gdy samoch\u00f3d jest w\u0142asno\u015bci\u0105 firmy. Nast\u0119pnym krokiem, jaki musimy podj\u0105\u0107, jest ustalenie, czy jest on wykorzystywany tylko na cele prowadzonej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej, czy r\u00f3wnie\u017c prywatnie. <\/p>\n\n\n\n
W przypadku samochod\u00f3w wykorzystywanych tylko na cele prowadzonej dzia\u0142alno\u015bci <\/strong>musimy prowadzi\u0107 ewidencj\u0119 przebiegu pojazdu. <\/p>\n\n\n\n
Podatnicy VAT maj\u0105 u\u0142atwion\u0105 sytuacj\u0119, gdy\u017c ewidencja prowadzona w celu odliczenia 100% podatku VAT, mo\u017ce te\u017c s\u0142u\u017cy\u0107 potwierdzeniu u\u017cytkowania dla cel\u00f3w PIT. Dla takich samochod\u00f3w mo\u017cemy zaliczy\u0107 do koszt\u00f3w uzyskania przychod\u00f3w 100% wydatku (w przypadku VAT-owc\u00f3w 100% warto\u015bci netto).<\/p>\n\n\n\n
Inaczej sytuacja wygl\u0105da, gdy dla danego samochodu nie jest prowadzona ewidencja przebiegu pojazdu<\/strong> \u2013 automatycznie oznacza to, \u017ce samoch\u00f3d jest wykorzystywany zar\u00f3wno do cel\u00f3w prowadzonej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej, jak i prywatnie. <\/p>\n\n\n\n
W takich przypadkach do KUP mo\u017cna zaliczy\u0107 75% wydatku zwi\u0105zanego z tym samochodem. O ile w przypadku podatnik\u00f3w nieb\u0119d\u0105cych podatnikami podatku VAT sprawa jest prosta \u2013 do koszt\u00f3w podatkowych zaliczymy 75% warto\u015bci brutto, o tyle trzeba by\u0107 bardzo ostro\u017cnym w przypadku podatnik\u00f3w VAT, poniewa\u017c w ich przypadku 75% warto\u015bci liczymy od sumy warto\u015bci netto i nieodliczonego podatku VAT.<\/p>\n\n\n\n
Do om\u00f3wienia zosta\u0142 ostatni przypadek \u2013 w\u0142a\u015bciciel wykorzystuje na potrzeby prowadzonej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej prywatny samoch\u00f3d, nieb\u0119d\u0105cy sk\u0142adnikiem maj\u0105tku firmy. <\/p>\n\n\n\n
Przed zmian\u0105 przepis\u00f3w podatnicy musieli prowadzi\u0107 ewidencj\u0119 przebiegu pojazdu dla takich samochod\u00f3w, a wydatki mog\u0142y by\u0107 zaliczone w koszty do warto\u015bci limitu wynikaj\u0105cego z ewidencji. <\/p>\n\n\n\n
Po nowelizacji wydatki nadal s\u0105 limitowane \u2014 do koszt\u00f3w uzyskania przychod\u00f3w zaliczymy tylko 20% warto\u015bci wydatku. Podatnicy VAT ponownie musz\u0105 zachowa\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 ostro\u017cno\u015b\u0107, poniewa\u017c nieodliczony podatek VAT wp\u0142ywa na wysoko\u015b\u0107 limitu. Na szcz\u0119\u015bcie zosta\u0142 zniesiony obowi\u0105zek prowadzenia kilometr\u00f3wki \ud83d\ude09<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Troch\u0119 praktyki<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Teoria przypomniana, mo\u017cemy wi\u0119c przej\u015b\u0107 do przyk\u0142adu.<\/p>\n\n\n\n
Podatnik prowadzi jednoosobow\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105 i ze wzgl\u0119du na obroty jest zobowi\u0105zany do prowadzenia ksi\u0105g rachunkowych. Jest czynnym podatnikiem VAT. Od czasu do czasu zdarza mu si\u0119 wykorzystywa\u0107 prywatny samoch\u00f3d do cel\u00f3w prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej. W\u00f3wczas ponosi koszty zakupu paliwa. Ostatnio dostarczy\u0142 do biura faktur\u0119 o warto\u015bci 200,00 z\u0142 netto (46 z\u0142 podatku VAT). W jaki spos\u00f3b nale\u017cy uj\u0105\u0107 t\u0119 faktur\u0119 w ksi\u0119gach?<\/p>\n\n\n\n
Analiz\u0119 przyk\u0142adu zaczniemy od ko\u0144ca, czyli od podatku VAT. Samoch\u00f3d jest wykorzystywany zar\u00f3wno do cel\u00f3w prowadzonej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej, jak i prywatnie, dlatego podatnikowi przys\u0142uguje prawo do odliczenia 50% warto\u015bci podatku VAT, a wi\u0119c w tym przypadku 23 z\u0142. Pozosta\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 podatku, zwi\u0119kszy limit wydatku, jaki mo\u017cemy zaliczy\u0107 do KUP.<\/p>\n\n\n\n
W zwi\u0105zku z tym, \u017ce jest to prywatny samoch\u00f3d w\u0142a\u015bciciela, do koszt\u00f3w uzyskania przychod\u00f3w mo\u017cemy zaliczy\u0107 tylko 20% warto\u015bci wydatku. W tym przypadku b\u0119dzie to kwota 20%*(200,00 z\u0142 +23,00 z\u0142) = 44,60 z\u0142. Pozosta\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 wydatku, czyli 178,40 z\u0142, nie b\u0119dzie stanowi\u0142a koszt\u00f3w uzyskania przychod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Jak b\u0119d\u0105 wygl\u0105da\u0142y ksi\u0119gowania na kontach teowych?<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n<\/figure>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Podsumowanie<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Wydatki zwi\u0105zane z u\u017cytkowaniem samochod\u00f3w sp\u0119dzaj\u0105 sen z powiek zar\u00f3wno przedsi\u0119biorcom, jak i ksi\u0119gowym.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Spowodowane jest to nie tyle ich limitowaniem, co konieczno\u015bci\u0105 stosowania innych limit\u00f3w w r\u00f3\u017cnych przypadkach. Tutaj \u0142atwo si\u0119 pomyli\u0107, zw\u0142aszcza gdy w firmie jest kilka samochod\u00f3w u\u017cytkowanych w r\u00f3\u017cny spos\u00f3b, a do tego w\u0142a\u015bciciel wykorzystuje prywatny samoch\u00f3d do prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Niestety nie ma na to magicznego rozwi\u0105zania, trzeba po prostu by\u0107 ostro\u017cnym i za ka\u017cdym razem upewnia\u0107 si\u0119, z jakim przypadkiem, a tym samym, jakim limitem, mamy do czynienia.<\/p>\n\n\n\n
![\"Ksie\u0328gowanie](\"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Ksie\u0328gowanie-w-ksie\u0328gach-handlowych-wydatko\u0301w-na-samocho\u0301d-Mentoris-Przyklad-ewidencji.png\")
<\/figure>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\n![\"Samochody](\"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Samochody-w-ksie\u0328gowos\u0301ci-pelnej-bez-tajemnic.-Zakup-wydatki-eksploatacyjne-raty-leasingowe-ewidencja-na-przykladach-w-Comarch-Optima.-Mentoris.png\")
<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n