{"id":1703,"date":"2022-02-16T07:00:00","date_gmt":"2022-02-16T06:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/?p=1703"},"modified":"2025-02-25T15:13:00","modified_gmt":"2025-02-25T14:13:00","slug":"finanse-dla-menedzera-lub-kierownika","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/finanse-dla-menedzera-lub-kierownika\/","title":{"rendered":"Finanse dla mened\u017cera lub kierownika"},"content":{"rendered":"\n

Otrzyma\u0142e\u015b awans, zajmujesz kierownicze stanowisko. Gratuluj\u0119!<\/p>\n\n\n\n

Nagle okazuje si\u0119, \u017ce musisz uczestniczy\u0107 w comiesi\u0119cznych spotkaniach, analizowa\u0107 raporty finansowe i wyniki Twojego dzia\u0142u lub firmy.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Patrzysz na dane, ale nic z tego nie rozumiesz?<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Widzisz przychody, koszty i r\u00f3\u017cnice w wynikach do bud\u017cetu, ale nie wiesz, jak je czyta\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Analizujesz i zadajesz sobie pytanie: sk\u0105d taki wzrost koszt\u00f3w?<\/p>\n\n\n\n

A, to zapewne przez zakup maszyny w poprzednim miesi\u0105cu.<\/p>\n\n\n\n

Ale czy na pewno?<\/p>\n\n\n\n

Sprawdzasz z ksi\u0119gow\u0105, i ta Ci m\u00f3wi, \u017ce nie cala warto\u015b\u0107 maszyny znalaz\u0142a si\u0119 w kosztach, tylko jej zamortyzowana cze\u015b\u0107\u2026<\/p>\n\n\n\n

No dobrze, ale co to amortyzacja?<\/p>\n\n\n\n

Pracuj\u0105c przez kilkana\u015bcie lat w zagranicznych korporacjach w dziale finans\u00f3w, najpierw w ksi\u0119gowo\u015bci, potem controllingu, widzia\u0142am nieraz konsternacj\u0119 na twarzach os\u00f3b zarz\u0105dzaj\u0105cych. <\/p>\n\n\n\n

Trudno si\u0119 przyzna\u0107 b\u0119d\u0105c ju\u017c specjalist\u0105 i otrzymuj\u0105c awans, \u017ce nauka podstaw finans\u00f3w nigdy nie by\u0142a nam po drodze\u2026<\/p>\n\n\n\n

Zrozum cyfry<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Ja to rozumiem i w swojej pracy stara\u0142am si\u0119 zawsze nakierowa\u0107 i wyja\u015bni\u0107, o co chodzi w tych cyferkach w Excelu.<\/p>\n\n\n\n

Ale wiem te\u017c, szczeg\u00f3lnie obecnie, \u017ce ksi\u0119gowi i kontrolerzy nie maj\u0105 na to czasu.<\/p>\n\n\n\n

Tu potrzebne jest szkolenie \u2013 dedykowane dla potrzeb zarz\u0105du.<\/p>\n\n\n\n

Dlatego postanowi\u0142am napisa\u0107 tego pierwszego posta \u2013 bior\u0105c na tapet czytanie sprawozda\u0144 finansowych.<\/p>\n\n\n\n

Na pocz\u0105tek we\u017amy prosty raport miesi\u0119czny. Takie tworzy\u0142am co miesi\u0105c.<\/p>\n\n\n\n

Raport mniej wi\u0119cej wygl\u0105da tak: <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Jest to raport zarz\u0105dczy, przygotowany pod analiz\u0119 w\u0142a\u015bnie zarz\u0105dcz\u0105, kt\u00f3ra wspiera podejmowanie decyzji.<\/p>\n\n\n\n

Ca\u0142e \u017cycie pracowa\u0142am na raportach angielskoj\u0119zycznych, w zwi\u0105zku z tym pozw\u00f3l, \u017ce do tej wersji b\u0119d\u0119 si\u0119 odwo\u0142ywa\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

Ten raport dotyczy sp\u00f3\u0142ki handlowej, a dla \u015bcis\u0142o\u015bci dodam \u2013 dane s\u0105 oczywi\u015bcie fikcyjne, nie prawdziwie i jakakolwiek zbie\u017cno\u015b\u0107 jest przypadkowa.<\/p>\n\n\n\n

Jak zauwa\u017cysz na raporcie mamy dwa oddzia\u0142y: Leeds i Manchester, dla ka\u017cdego z nich mamy podane dane finansowe, oraz sum\u0119 dla obu oddzia\u0142\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Za\u0142\u00f3\u017cmy, \u017ce zarz\u0105dzasz tymi dwoma oddzia\u0142ami, otrzymujesz powy\u017cszy raport i co dalej?<\/p>\n\n\n\n

Co ten raport tak naprawd\u0119 nam m\u00f3wi?<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Spr\u00f3bujmy go prze\u015bledzi\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Na raporcie mamy wyszczeg\u00f3lnion\u0105 ilo\u015b\u0107 sprzeda\u017cy (units sold), przychody (sales), koszty (post of sales), wynik brutto na sprzeda\u017cy (gross profit) i koszty dystrybucji i sprzeda\u017cy (SD&A).<\/p>\n\n\n\n

Poni\u017cej jest jeszcze alokacja koszt\u00f3w sta\u0142ych (reallocation of admin hosts), o kt\u00f3rej powiem nieco wi\u0119cej w osobnym po\u015bcie, mamy tak\u017ce wynik na sprzeda\u017cy netto.<\/p>\n\n\n\n

I teraz co mo\u017cesz zauwa\u017cy\u0107 z tego raportu?<\/p>\n\n\n\n

Po pierwsze sp\u00f3jrz na wynik finansowy tzw. trading profit.<\/p>\n\n\n\n

W przypadku Leeds wynik finansowy jest o 18 tys. ni\u017cszy ni\u017c planowany. Ta kwota to r\u00f3\u017cnica (\u201evariance\u201d) mi\u0119dzy rzeczywistym wynikiem (kolumna \u201eactual\u201d) – a wynikiem planowanym (kolumna \u201eplan\u201d). Dla Manchesteru wynosi ona 5 tysi\u0119cy na plus. <\/p>\n\n\n\n

St\u0105d ju\u017c widzimy, \u017ce Manchester dzia\u0142a\u0142 lepiej ni\u017c Leeds.<\/p>\n\n\n\n

A gdyby\u015bmy przyjrzeli si\u0119  bli\u017cej, z czego te r\u00f3\u017cnice na wyniku finansowym wynikaj\u0105?<\/p>\n\n\n\n

Wynik Leeds<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Spr\u00f3bujwyja\u015bni\u0107 t\u0119 kwesti\u0119 w pierwszej kolejno\u015bci dla Leeds.<\/p>\n\n\n\n

Sp\u00f3jrz na ilo\u015b\u0107 sprzedanych towar\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

Leeds sprzeda\u0142o dok\u0142adnie tak\u0105 ilo\u015b\u0107, jaka by\u0142a planowana tj. 2000 sztuk. Ale przychody w tym oddziale paradoksalnie spad\u0142y o 20 tysi\u0119cy. Czego jest to wynikiem? <\/p>\n\n\n\n

Zapewne tego, \u017ce rzeczywista cena sprzeda\u017cy by\u0142a ni\u017csza ni\u017c planowana. Oczywi\u015bcie mo\u017cna w kolejnym kroku zweryfikowa\u0107 z Leeds, kt\u00f3ry kontrakt lub klient wywo\u0142a\u0142 taki spadek. Tu mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 klient\u00f3w kupi\u0142a towar dro\u017cej, ale jeden du\u017cy kontrakt wywo\u0142a\u0142 spadek ceny. Kombinacje mog\u0105 by\u0107 tutaj r\u00f3\u017cne.<\/p>\n\n\n\n

A co z kosztami? <\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Cho\u0107 wolumen sprzeda\u017cy by\u0142 na poziomie planowanym, koszty spad\u0142y. <\/p>\n\n\n\n

Tu zaskoczenie: sprawdzaj\u0105c z Leeds, pewnie si\u0119 dowiemy, \u017ce kupiono towar pierwotnie r\u00f3wnie\u017c w ni\u017cszej cenie ni\u017c planowana.<\/p>\n\n\n\n

Czyli niekorzystne 20 tysi\u0119cy z\u0142 straty na przychodach zosta\u0142o zniwelowane przez ni\u017cszy koszt zakupu o 10 tysi\u0119cy z\u0142otych. W ten spos\u00f3b wyja\u015bnimy 10 tysi\u0119cy r\u00f3\u017cnicy na wyniku finansowym (20 tysi\u0119cy na sprzeda\u017cy minus 10 tysi\u0119cy na kosztach).<\/p>\n\n\n\n

Gdzie jeszcze mamy r\u00f3\u017cnice?<\/p>\n\n\n\n

Zmienne koszty sprzeda\u017cy (variable helling & distrubution costs) to np. premie zale\u017cne od wolumenu. I tu zobaczmy, ze one wzros\u0142y o 3 tysi\u0105ce.<\/p>\n\n\n\n

Wzros\u0142y r\u00f3wnie\u017c koszty sta\u0142e sprzeda\u017cy (Fixed helling and distribiution costs). <\/p>\n\n\n\n

Co oznacza, \u017ce w przypadku Leeds, przy zachowaniu sprzeda\u017cy na poziomie planowanym wzros\u0142y koszty dystrybucji i sprzeda\u017cy – warto zweryfikowa\u0107 z tym dzia\u0142em, z czego to wynika\u0142o. <\/p>\n\n\n\n

Wynik Manchesteru<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

A jak wygl\u0105da wynik Manchesteru?<\/p>\n\n\n\n

Po pierwsze por\u00f3wnuj\u0105c wolumen sprzeda\u017cy: Manchester sprzeda\u0142 o 300 sztuk mniej, ni\u017c planowano. Ale pomimo spadku wolumenu sprzeda\u017cy przych\u00f3d utrzyma\u0142 si\u0119 na poziomie planowanym. <\/p>\n\n\n\n

St\u0105d mo\u017cemy wnioskowa\u0107, \u017ce towary zosta\u0142y sprzedane po cenie wy\u017cszej ni\u017c planowana. Tutaj mo\u017cna skontaktowa\u0107 si\u0119 z tym dzia\u0142em, \u017ceby dowiedzie\u0107 si\u0119, czy ceny podniesiono w tamtym rejonie na sta\u0142e, czy by\u0142 to np.efekt jednorazowego kontraktu.<\/p>\n\n\n\n

Jak widzimy koszty sprzedanych towar\u00f3w (cost of sales) by\u0142y ni\u017csze ni\u017c planowane, wynika\u0142o to zapewne z ni\u017cszego wolumenu sprzeda\u017cy.<\/p>\n\n\n\n

Sumarycznie zysk ze sprzeda\u017cy, w przypadku Manchester, pomimo ni\u017cszego ni\u017c planowany wolumenu sprzeda\u017cy by\u0142 wy\u017cszy o 10 tysi\u0119cy, jest to wynikiem wy\u017cszych cen sprzeda\u017cy.<\/p>\n\n\n\n

Jednak w tym oddziale widzimy wzrost koszt\u00f3w zmiennych sprzeda\u017cy \u2013 np. premii pracownik\u00f3w. Podsumowuj\u0105c ten oddzia\u0142, widzisz, \u017ce wynik tego oddzia\u0142u jest wci\u0105\u017c o 5 tysi\u0119cy wy\u017cszy ni\u017c planowany, co jest bardzo dobrym wynikiem, bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce wolumen sprzeda\u017cy by\u0142 ni\u017cszy ni\u017c planowany.<\/p>\n\n\n\n

Por\u00f3wnuj\u0105c Leeds i Manchster mo\u017cna zada\u0107 kilka pyta\u0144:<\/h4>\n\n\n\n
    \n
  1. Czy wzrost cen sprzeda\u017cy w Manchster mo\u017cna utrzyma\u0107 na sta\u0142e? Czy mo\u017cna go zastosowa\u0107 w przypadku Leeds? Mo\u017cna zweryfikowa\u0107, czy dotyczy\u0142 pojedynczego kontraktu, czy polityki sprzeda\u017cy ca\u0142ego oddzia\u0142u. Czy jest to wzrost sezonowy czy mo\u017ce mo\u017cliwy jedynie lokalnie, w tym regionie.<\/em><\/strong><\/li>\n\n\n\n
  2. Z pewno\u015bci\u0105 nale\u017cy przyjrze\u0107 si\u0119 kosztom sprzeda\u017cy i dystrybucji, bo jak wida\u0107 w obu oddzia\u0142ach mamy wzrost. By\u0107 mo\u017ce wynika on z konieczno\u015bci zatrzymania pracownik\u00f3w lepszymi warunkami wsp\u00f3\u0142pracy.<\/em><\/strong><\/li>\n\n\n\n
  3. Koszt sprzedanych towar\u00f3w jest ni\u017cszy w przypadku Leeds (100 tys. \/ 2000 = 50) vs Manchester (90 tys \/ 1500 = 60). Czy nale\u017cy\/warto zmieni\u0107 dostawc\u00f3w lokalnych? Czy jest to mo\u017cliwe?<\/em><\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Oczywi\u015bcie to nie jest lista wyczerpuj\u0105ca temat a tylko przyk\u0142ady.<\/p>\n\n\n\n

    Podsumowuj\u0105c<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

    Ten report by\u0142 do\u015b\u0107 prostym raportem, w kt\u00f3rym wprowadzi\u0142am szereg za\u0142o\u017ce\u0144 r\u00f3wnie\u017c upraszaj\u0105cych Ci analiz\u0119, aby pokaza\u0107, jak czyta\u0107 taki raport.<\/p>\n\n\n\n

    Oczywi\u015bcie raporty finansowe, w zale\u017cno\u015bci typu dzia\u0142alno\u015bci mog\u0105 by\u0107 du\u017co bardziej rozbudowane.<\/p>\n\n\n\n

    W kolejnym artykule postaram si\u0119 przybli\u017cy\u0107 bardziej analiz\u0119 koszt\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

    <\/div>\n\n\n\n
    \"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
    <\/div>\n\n\n\n

    <\/p>\n\n\n

    \n \n
    \n \n
    \n
    \n \n\n
    <\/div>\n <\/div>\n
    \n \n\n
    <\/div>\n <\/div>\n
    \n \n\n
    <\/div>\n <\/div>\n
    \n \n\n
    <\/div>\n <\/div>\n
    \n \n\n
    <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n \n
    \n
    \n \n\n
    <\/div>\n <\/div>\n
    \n \n\n
    <\/div>\n <\/div>\n
    \n \n\n
    <\/div>\n <\/div>\n
    \n \n\n
    <\/div>\n <\/div>\n
    \n \n\n
    <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/div>\n \n\n
    \n Rate this post<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Nie Jeste\u015b ksi\u0119gowym, ale ksi\u0119gowo\u015b\u0107 jest dla Ciebie wa\u017cna i chcesz j\u0105 lepiej zrozumie\u0107?
    \nZrozumie\u0107 tak, aby podejmowa\u0107 lepsze decyzje w firmie<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":1706,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[128],"tags":[60,59,13],"class_list":["post-1703","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-finanse-dla-menedzerow","tag-koszty","tag-przychody","tag-rachunkowosc"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1703","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1703"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1703\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4279,"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1703\/revisions\/4279"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1706"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1703"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1703"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kursy-rachunkowosci.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1703"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}